W ostatnich latach obserwuje się w Polsce wyraźny wzrost zaintere­sowania uprawą winorośli i winiarstwem. Powodów tego stanu jest co najmniej kilka:

- pojawienie się w uprawie nowych odmian winorośli, tzw. mieszańców złożonych, bardziej przystosowanych do polskiego klimatu;
- otwarcie na kulturę zachodnioeuropejską, szczególnie widoczne po integracji Polski z Unią Europejską;
- wzrost wiedzy konsumentów o dietetycznych i zdrowotnych wła­ściwościach wina i idący za tym wzrost spożycia wina zamiast alkoholi wysokoprocentowych;
- poznanie uprawy winorośli i winiarstwa w praktyce, dzięki wyjazdom do pracy w zachodnioeuropejskich winnicach oraz coraz liczniejszej literaturze na ten temat wydawanej w Polsce;
- poszukiwanie nowych źródeł dochodu w polskim rolnictwie;
- ocieplanie się klimatu Polski, sprzyjające uprawie winorośli.

Wieloletnie próby wskazują na to, że także w chłodniejszym polskim klimacie możliwe jest wyprodukowanie wina dobrej jakości, które można korzystnie sprzedać. Szansą dla polskich winiarzy są najnowsze odmiany winiarskie, tzw. mieszańce złożone, wyróżniające się wyższą od odmian winorośli właściwej wytrzymałością na mróz i odpornością na choroby oraz wysoką i regularną plennością. Doskonale nadają się do upraw integrowanych, a także ekologicznych (organicznych). Opłacalność uprawy odmian przetwórczych można znacznie zwiększyć, przerabiając owoce i sprzedając wino we własnym gospodarstwie lub lokalnej gastronomii. Zdrowe naturalne wino gronowe z własnej winnicy może stać się również nie lada atrakcją gospodarstw agroturystycznych.

Wino pochodzące z produkcji organicznej, po uzyskaniu odpowiedniego atestu, może być reklamowane jako wino naturalne, a więc bioprodukt. Szczegóły uprawy organicznej regulują przepisy międzynarodowej organizacji IFOAM (International Federation of Organie Agriculture Movements). Dostosowanie się w Polsce do wymogów organicznej uprawy winorośli jest nie tylko realne, ale nawet łatwiejsze niż w krajach typowo winniczych, gdzie uprawiane są powszechnie wrażliwe na choroby grzybowe odmiany winorośli eu­ropejskiej.

Myślą przewodnią tej książki jest pokazanie, jak osiągnąć cel naj­ważniejszy - opłacalność produkcji winogron, a następnie wina, w warunkach polskiego, mniej sprzyjającego, klimatu.

Równolegle do wzrostu zainteresowania winiarstwem następują również korzystne zmiany w polskim prawie. Obowiązująca obecnie ustawa winiarska zwalnia krajowych producentów win gronowych posiadających własne winnice z obowiązku starania się o zezwolenie na produkcję wina w Ministerstwie Rolnictwa, co znacznie upraszcza rozpoczęcie tej działalności. W przygotowaniu są kolejne udogodnienia, głównie w zakresie bardzo rygorystycznego polskiego prawa skarbowego, wyrównujące nasze szansę z winiarzami Unii Europejskiej. W czasie pisania tych słów w grudniu 2005 roku decyzją Rady Europy Polska została zaliczona do tzw. strefy A uprawy wi­norośli. W świetle przepisów wspólnej organizacji rynku wina UE decyzja ta jest uznaniem Polski za kraj o potencjale winiarskim.

Zawarte w tej książce wiadomości są owocem wieloletnich doświadczeń i badań w moim gospodarstwie, dotyczących nie tylko doboru odmian, sposobu uprawy krzewów, ale i prac nad produkcją wina, które pozwalają mi na stwierdzenie, że uprawa winorośli w Polsce może być opłacalna i warto ją podjąć.

WINOROŚL l WINO to w ostatnich latach bardzo modny temat. Winnice są zakłada­ne w wielu rejonach kraju, nawet północnych, i powstają tam całkiem interesujące wina. Jest to dowód, że o dobrym winie nie decyduje tylko natura - lokalny klimat, ale w bardzo dużym stopniu umiejętności i zaangażowanie winiarza. Winiarstwo to trudna sztuka, to zawód dla pasjonatów. Wyma­ga sporej wiedzy, samozaparcia i cierpliwości. Dla najlepszych, którym uda się produkować dobre wino, będzie to w przyszłości dochodowe zajęcie. Niniejsza książka i wszystkie moje publikacje wydane w Państwowym Wydawnictwie Rolniczym i Leśnym miały na celu stworzenie teoretycznych podstaw odradzającego się pol­skiego winiarstwa. Czas pokaże, czy udało się ten cel osiągnąć.

Wszystkim, których zaraziłem „bakcylem\" winorośli i wina, życzę wytrwałości, samych sukcesów, a przede wszystkim DOBREGO WINA.

„Wszystkie skarby świata nie są tyle warte, co w odpowiedniej chwili kieliszek dobrego wina\"

(chińskie)